Theo Bệnh viện Đại học Y Dược TP. Hồ Chí Minh (BV ĐHYD), một người bệnh nam 47 tuổi có tình trạng đau âm ỉ vùng thượng vị kéo dài nhiều năm, từng được chẩn đoán trào ngược thực quản, viêm dạ dày và điều trị nội khoa kết hợp kiểm tra định kỳ. Gần đây, người bệnh ăn kém ngon, sụt 10 kg trong một tháng nên đi khám và được chỉ định nội soi.

Qua nội soi, bác sĩ phát hiện một tổn thương chỉ khoảng 1 x 1,5 cm tại thực quản. Dưới ánh sáng trắng và chế độ TXI, vùng niêm mạc tổn thương có bề mặt hơi thô ráp, màu sắc khác với vùng xung quanh. Khi chuyển sang chế độ NBI, tổn thương biểu hiện vùng màu nâu với ranh giới tương đối rõ.

Tiếp tục kết hợp NBI với nội soi phóng đại, bác sĩ quan sát rõ hơn những bất thường về cấu trúc bề mặt và hệ vi mạch của tổn thương. Những dấu hiệu này gợi ý tổn thương tân sinh và bác sĩ tiến hành sinh thiết để xác định chẩn đoán. Kết quả mô bệnh học xác định ung thư biểu mô tế bào gai thực quản.

Sau khi được đánh giá và hội chẩn liên chuyên khoa, người bệnh được chẩn đoán ung thư thực quản giai đoạn sớm và được lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp.

Trường hợp này cho thấy một trong những thách thức của phát hiện ung thư sớm đường tiêu hóa: tổn thương ban đầu có thể chỉ biểu hiện bằng những thay đổi rất nhỏ trên bề mặt niêm mạc.

Vì vậy, việc nhận diện chính xác vùng bất thường, đánh giá cấu trúc bề mặt, hệ vi mạch và xác định ranh giới tổn thương có ý nghĩa quan trọng đối với chẩn đoán cũng như lựa chọn phương án điều trị.

Công nghệ nội soi thế hệ mới

Để hỗ trợ bác sĩ trong quá trình phát hiện ung thư sớm đường tiêu hóa, BV ĐHYD cho biết đã ứng dụng hệ thống nội soi tiêu hóa với hình ảnh độ phân giải cao, công nghệ tăng cường hình ảnh và nội soi phóng đại.

Trong đó, TXI giúp tăng cường kết cấu, tối ưu màu sắc để những vùng niêm mạc bất thường trở nên nổi bật hơn. NBI giúp bác sĩ nhận diện những thay đổi đặc trưng tại vùng tổn thương.

Khi kết hợp NBI với nội soi phóng đại quang học lên tới 125 lần, bác sĩ có thể quan sát chi tiết cấu trúc bề mặt và hệ thống vi mạch, qua đó có thêm cơ sở đánh giá bản chất tổn thương và ước đoán mức độ xâm lấn trước khi lựa chọn phương pháp điều trị.

Theo TS BS. Lê Quang Nhân - Trưởng khoa Nội soi BV ĐHYD, các công nghệ tăng cường hình ảnh và nội soi phóng đại đặc biệt hữu ích trong đánh giá những tổn thương nhỏ hoặc có biểu hiện không điển hình.

Việc quan sát chi tiết cấu trúc bề mặt, hệ vi mạch và ranh giới tổn thương cung cấp thêm thông tin để bác sĩ nhận định tính chất tổn thương, chỉ định sinh thiết và phối hợp lựa chọn phương án điều trị phù hợp cho từng người bệnh.

AI hỗ trợ, tránh bỏ sót polyp

Bên cạnh các công nghệ hỗ trợ đánh giá tổn thương, hệ thống nội soi của Khoa Nội soi còn tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) trong nội soi đại trực tràng.

AI hoạt động như một "người quan sát thứ hai", liên tục phân tích hình ảnh theo thời gian thực, cảnh báo khi xuất hiện polyp, hỗ trợ dự đoán mô bệnh học và giảm nguy cơ bỏ sót tổn thương. Công nghệ đóng vai trò hỗ trợ, trong khi việc chẩn đoán và quyết định hướng xử trí vẫn dựa trên đánh giá chuyên môn của bác sĩ.

Từ khi hệ thống được đưa vào sử dụng, các bác sĩ tại BV ĐHYD đã phát hiện hơn 20 trường hợp ung thư giai đoạn sớm tại thực quản, dạ dày và đại trực tràng. Việc phát hiện bệnh khi tổn thương còn ở giai đoạn sớm có ý nghĩa quan trọng trong lựa chọn phương pháp điều trị.

Tùy vị trí, đặc điểm, mức độ xâm lấn của tổn thương và đánh giá của ê-kíp chuyên môn, người bệnh có thể được lựa chọn điều trị qua nội soi hoặc phẫu thuật. Việc nhận diện và đánh giá chính xác tổn thương ngay từ giai đoạn sớm góp phần tạo thêm cơ hội can thiệp phù hợp và hỗ trợ quá trình điều trị.

Từ những trường hợp như trên, người dân, đặc biệt ở độ tuổi trung niên hoặc có các yếu tố nguy cơ, nên trao đổi với bác sĩ để được đánh giá nguy cơ và lựa chọn chương trình tầm soát phù hợp. Việc tầm soát cần được cá thể hóa dựa trên tuổi, tiền sử gia đình và các yếu tố nguy cơ liên quan, thay vì áp dụng một cách giống nhau cho tất cả mọi người.

Tại BV ĐHYD, việc kết hợp năng lực chuyên môn với các công nghệ hỗ trợ như TXI, NBI, nội soi phóng đại và AI trong những chỉ định phù hợp hướng đến nâng cao khả năng phát hiện sớm, đánh giá chính xác tổn thương và lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp với từng người bệnh.

Qua đó, bệnh viện tiếp tục nâng cao chất lượng khám chữa bệnh theo hướng hiệu quả, an toàn và lấy người bệnh làm trung tâm.